ابوظبی، 2 نوامبر 2026 (WAM) -- مأموریت امارات به کمربند سیارک‌ها (EMA) طبق برنامه برای پرتاب در سه‌ماهه نخست 2028 پیش می‌رود. این مأموریت یک سرمایه‌گذاری راهبردی بلندمدت در بخش فضایی امارات متحده عربی است که به پرورش استعدادهای ملی، تقویت صنایع فضایی و ایجاد فرصت‌های اقتصادی تازه می‌انجامد.

محسن العوضی، مدیر اداره مأموریت‌های فضایی سازمان فضایی امارات، به خبرگزاری امارات (WAM) گفت این مأموریت پیشرفت چشمگیری داشته است؛ از جمله توسعه فرودگر EMA که طراحی، توسعه، مونتاژ و آزمایش آن به‌طور کامل در امارات و در کمتر از دو سال انجام شده است.

وی افزود این فرودگر که یکی از دستاوردهای مهم مهندسی مأموریت به شمار می‌رود، آزمون‌های فنی و محیطی لازم برای تأیید آمادگی پرواز را با موفقیت پشت سر گذاشته است. فرودگر از MBR Explorer جدا می‌شود و برای ثبت تصاویر دقیق به سطح سیارک 269 یوستیتیا، هفتمین و آخرین مقصد مأموریت، نزدیک خواهد شد.

مؤسسه نوآوری فناوری (TII) در کنار مؤسسات پژوهشی و شرکت‌های ملی نقشی کلیدی در توسعه فرودگر داشته است. این فرودگر برای انتقال به آزمایشگاه فیزیک جو و فضا (LASP) در دانشگاه کلرادو بولدر در ایالات متحده آماده می‌شود تا با MBR Explorer یکپارچه شود و آزمایش‌های بیشتری روی آن انجام گیرد.

العوضی گفت مأموریت پس از تکمیل بازبینی حیاتی طراحی فضاپیما در سال 2025 و بازبینی یکپارچه‌سازی سامانه‌ها در سپتامبر همان سال، وارد مرحله مونتاژ، یکپارچه‌سازی و آزمایش شده است.

تیم‌ها در حال یکپارچه‌سازی و آزمایش زیرسامانه‌های کاوشگر هستند و همزمان برای یکپارچه‌سازی فرودگر آماده می‌شوند. مراحل بعدی شامل آزمایش‌های فنی و محیطی فضاپیمای یکپارچه، بازبینی‌های نهایی آمادگی و انتقال به محل پرتاب در ژاپن است.

مأموریت همچنان طبق جدول زمانی برای پرتاب در سه‌ماهه نخست 2028 پیش می‌رود. سفر هشت‌ساله آن حدود پنج میلیارد کیلومتر خواهد بود و انتظار می‌رود MBR Explorer در فوریه 2030 با نخستین سیارک خود، 10253 وسترفالد، روبه‌رو شود.

العوضی گفت تیم‌های مأموریت در کنگره بین‌المللی فضانوردی 2026، 10 مقاله فنی درباره فعالیت‌های توسعه، چالش‌های مهندسی و پژوهش‌های مرتبط ارائه کردند.

هدف این مأموریت بررسی منشأ و تکامل سیارک‌های غنی از آب، ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی و ترکیب کانی‌شناسی آنهاست تا درک بهتری از مواد اولیه تشکیل‌دهنده منظومه شمسی به دست آید.

سیارک‌ها موادی با قدمت میلیاردها سال را در خود حفظ کرده‌اند و از این رو اطلاعاتی درباره تحول اولیه منظومه شمسی و نقش احتمالی آنها در انتقال آب و ترکیبات آلی به سیارات سنگی به دست می‌دهند. این مأموریت همچنین منابع آنها و کاربردهای احتمالی آینده را ارزیابی خواهد کرد.

کاوش هفت سیارک در یک مأموریت به دانشمندان امکان می‌دهد ویژگی‌ها، ترکیب و منشأ آنها را با یکدیگر مقایسه کنند.

العوضی بر اهمیت علمی 269 یوستیتیا تأکید کرد؛ سیارکی که ویژگی‌های طیفی آن نشان می‌دهد ممکن است در کمربند کویپر، در بخش بیرونی منظومه شمسی، شکل گرفته و سپس به کمربند اصلی سیارک‌ها مهاجرت کرده باشد. مطالعه آن می‌تواند شواهد تازه‌ای درباره حرکت اجرام آسمانی و انتقال آب و مواد آلی در تاریخ اولیه منظومه شمسی فراهم کند.

وی EMA را با اشاره به مسافت بسیار طولانی سفر، اهداف متعدد سیارکی و شرایط دشوار عملیاتی، پیچیده‌ترین مأموریت تاریخ برنامه فضایی امارات توصیف کرد.

از مهم‌ترین چالش‌های مهندسی می‌توان به تغییرات شدید دما در نزدیکی زهره و فراتر از مریخ، ناوبری دقیق برای مانورهای کمک گرانشی با زهره، زمین و مریخ و عبور با سرعت بالا از کنار سیارک‌های کوچک اشاره کرد.

افزایش فاصله از زمین نیز به دلیل تأخیر سیگنال و کاهش تابش خورشیدی، ارتباطات و مدیریت انرژی را پیچیده‌تر خواهد کرد. از این رو فضاپیما به سامانه‌های پیشرفته مدیریت انرژی و کنترل حرارتی مجهز شده و فرودگر نیز می‌تواند بدون مداخله مستقیم از زمین به‌طور خودکار عمل کند.

العوضی گفت پنجره پرتاب که به سه هفته محدود است، به برنامه‌ریزی دقیق مهندسی، آزمایش‌های جامع و مدیریت ریسک با همکاری شرکای ملی و بین‌المللی نیاز دارد.

MBR Explorer چهار ابزار علمی اصلی را حمل می‌کند: یک دوربین با وضوح بالا، یک دوربین فروسرخ حرارتی، یک طیف‌سنج فروسرخ با طول موج میانی و یک طیف‌سنج فروسرخ حرارتی.

این ابزارها در کنار هم پستی و بلندی سیارک‌ها، ویژگی‌های سطح و ترکیب کانی‌شناسی و شیمیایی آنها را بررسی می‌کنند و در پی نشانه‌هایی از آب و ترکیبات آلی خواهند بود.

کاوشگر حدود هفت ماه 269 یوستیتیا را از مدار مطالعه می‌کند و سپس فرودگر را رها می‌سازد تا به سطح آن نزدیک شود و تصاویر دقیق ثبت کند. داده‌های علمی گردآوری‌شده در طول مأموریت در اختیار جامعه پژوهشی بین‌المللی قرار خواهد گرفت.

شرکای ملی عبارت‌اند از مؤسسه نوآوری فناوری، مرکز فضا و نجوم شارجه، دانشگاه خلیفه، دانشگاه نیویورک ابوظبی، مرکز فضایی محمد بن راشد، HEX20 و مرکز ملی علوم و فناوری فضایی در دانشگاه امارات متحده عربی.

شرکای بین‌المللی نیز شامل آزمایشگاه فیزیک جو و فضا در دانشگاه کلرادو بولدر، سازمان فضایی ایتالیا، آژانس اکتشافات هوافضای ژاپن (JAXA)، ناسا و میتسوبیشی هوی اینداستریز هستند که از توسعه مأموریت، عملیات پرتاب و دسترسی به خدمات شبکه فضای دور پشتیبانی می‌کنند.

العوضی گفت حدود 150 متخصص اماراتی در کنار شرکای بین‌المللی در این مأموریت مشارکت دارند و در طراحی، توسعه، مونتاژ، آزمایش و عملیات فضاپیما تجربه مستقیم کسب می‌کنند.

وی تأکید کرد این مشارکت‌ها فراتر از دسترسی به تخصص و خدمات بین‌المللی است و به مهندسان و دانشمندان اماراتی امکان می‌دهد مستقیماً در همه مراحل مأموریت حضور داشته باشند.

این مأموریت با توسعه بخش فضایی رقابتی و پایدار و افزایش سهم آن در اقتصاد ملی، از راهبرد ملی فضایی 2031 پشتیبانی می‌کند.

با اختصاص 50% از کار مأموریت به شرکت‌های بخش خصوصی، EMA فرصت‌هایی برای توسعه فناوری‌های پیشرفته فضایی، تقویت تخصص فنی و بهبود توان رقابتی در بازارهای بین‌المللی فراهم می‌کند.

این مأموریت همچنین فرصت‌های تخصصی برای اماراتی‌ها در مهندسی فضاپیما، ناوبری میان‌سیاره‌ای، سامانه‌های فرود خودکار، عملیات فضایی و تحلیل داده‌های علمی ایجاد می‌کند.

العوضی گفت این مأموریت بر تخصص به‌دست‌آمده از پروژه‌های ملی فضایی پیشین، به‌ویژه کاوشگر امید، استوار است و در عین حال توانمندی‌های علمی و مهندسی امارات را ارتقا می‌دهد.

وی در پایان گفت موفقیت این مأموریت نه‌تنها با اکتشافات علمی، بلکه با تخصص، فناوری‌ها و شرکت‌های رقابتی که پرورش می‌دهد، سهم آن در اقتصاد ملی فضایی و آمادگی امارات برای مأموریت‌های فضایی آینده سنجیده خواهد شد.

(منبع: WAM.ae)