ABU DABİ, 17 Kasım 2026 (WAM) -- Ulusal Kütüphane ve Arşiv (NLA) Genel Müdürü Dr. Abdullah Majid Al Ali, kurumun bünyesindeki öğe sayısının hâlihazırdaki 27 milyonun üzerinden 10 yıldan kısa bir süre içinde 50 milyona çıkmasının beklendiğini açıkladı. Bu büyüme, BAE'nin ulusal belleğini korumak ve güvenilir bilgi kaynaklarına erişimi güçlendirmek amacıyla dijital koruma projelerinin genişlemesi ve yapay zekâ teknolojilerinin kullanımıyla eş zamanlı olarak gerçekleşiyor.

Al Ali bu açıklamayı, Uluslararası Dubai Kütüphane ve Yayıncılık Zirvesi 2026'nın üçüncü edisyonu kapsamında düzenlenen "Yapay Zekâ ve Bilgi Kurumlarının Sorumlulukları" başlıklı oturuma katılımı sırasında yaptı. Kütüphane tarafından 16-17 Kasım tarihlerinde iki gün boyunca "Güvenin Mimarisi: Yapay Zekâ ve Bilgi Kurumlarının Geleceği" temasıyla düzenlenen zirve, 50'den fazla yerel ve uluslararası kuruluşu temsil eden 50'yi aşkın konuşmacı ve moderatörü bir araya getiriyor. Zirvenin programında, yapay zekâ çağında bilginin geleceğini ve kültür kurumlarının sorumluluklarını ele alan 25'ten fazla oturum ve tartışma yer alıyor.

Al Ali, NLA'nın 1968'den bu yana biriktirdiği kurumsal deneyimden yararlanarak 27 milyonu aşkın öğenin dijitalleştirilmesi ve korunması için önemli yatırımlar yaptığını; bunun yanı sıra entegre bir teknolojik altyapı ile bilginin korunması, sınıflandırılması ve erişilebilirliği alanlarında uzmanlaşmış yetkinlikler geliştirdiğini vurguladı.

İçeriğin anlaşılması, sınıflandırılması ve erişime sunulmasının yanı sıra ilgili süreçlerin izlenmesine yardımcı olmak üzere 13'ten fazla yapay zekâ ajanı geliştirildiğini açıklayan Al Ali, bununla birlikte bu süreçleri düzenlemek ve bilgilerin doğruluğunu ve güvenilirliğini teyit etmek için insan denetiminin sürdürülmesinin önemine dikkat çekti.

Al Ali, Ulusal Arşiv ve Kütüphane bütçesinin yaklaşık yüzde 30'unun bilgi teknolojilerine, programlara ve ilgili sistemlere ayrıldığını belirtti. Yapay zekâ teknolojilerindeki hızlı ilerleme ile dijital altyapı ve siber güvenlik alanındaki artan gereksinimler ışığında bu oranın yükselmesinin beklendiğini kaydetti.

Sistem ve sunucu geliştirme ile bilgi korumanın artan maliyetlerinin, bilgi kurumlarının iş birliğini güçlendirmesini ve mali ve insan kaynaklarını birleştirmesini zorunlu kıldığının altını çizen Al Ali, bunun harcama verimliliğini artırmaya ve projelerin mükerrer hâle gelmesini önlemeye yardımcı olacağını ifade etti.

Al Ali, veri hırsızlığı, bilgi manipülasyonu, deepfake (derin sahte) içerikler ve hizmet kesintileriyle ilişkili artan riskler göz önüne alındığında siber güvenliğin arşiv kurumlarının karşı karşıya olduğu en önemli zorluklardan biri olduğunu vurguladı. Ulusal Arşiv ve Kütüphane'nin bazı hassas bilgileri ve arşiv materyallerini korumak için iletişim ağlarından izole edilmiş sistemler kullandığını belirtti.

Belgelerin ve tarihî kaynakların siber saldırılara, değiştirilmeye ve sahteciliğe karşı korunmasının, arşiv içeriğinin bütünlüğünü ve güvenilirliğini sağlamak ve BAE'nin ulusal belleğini gelecek nesiller için muhafaza etmek açısından temel bir öncelik olduğunu açıkladı.

Al Ali, yapay zekâ çağında bilgi kurumlarının karşılaştığı zorlukların teknolojik boyutların ötesine geçerek etik meseleleri ve fikri mülkiyet haklarını da kapsadığını söyledi. Bunun, yapay zekâ modellerinin, bilgi kurumlarının toplanması, dijitalleştirilmesi ve belgelenmesi için kayda değer mali ve insan kaynağı yatırımı yaptığı çok büyük miktarda veri ve bilgiye dayanması nedeniyle özellikle önemli olduğunu belirtti.

Bilgi içeriği üreten kurumlar ile yapay zekâ sistemleri geliştiricileri arasındaki ilişkiyi düzenleyen net çerçevelerin oluşturulmasının önemine değinen Al Ali, bu çerçevelerin bilginin yaygınlaştırılması ve erişime sunulması, fikri mülkiyet haklarının korunması ve güvenilir bilgi üretimine yapılan yatırımların güvence altına alınması arasında denge kurması gerektiğini ifade etti.

Al Ali, Ulusal Arşiv ve Kütüphane'nin önümüzdeki döneme ilişkin öncelikleri arasında sürdürülebilir dijital korumanın güçlendirilmesi, veri ve bilgilerin tanımlanmasına yönelik ortak standartların geliştirilmesi ve bunların BAE ile Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) ülkelerindeki bilgi kurumları arasında paylaşımının ve erişilebilirliğinin kolaylaştırılmasının yer aldığını teyit etti.

(Kaynak: WAM.ae)